بازار سرمایه در هفته اخیر از فضای رکودی فاصله گرفت و شاخصهای بورس تهران روند صعودی را تجربه کردند. با افزایش تقاضا در نمادها و ورود پول حقیقی، بسیاری از شاخصهای اصلی بازار مثبت شدند و موج صعودی شاخص کل بیش از گذشته ادامه یافت، بهگونهای که تقاضا بر عرضه غلبه کرد و روند صعود قوی در معاملات دیده شد.
یکی از شاخصهای مهم در تحلیل بازار، تعداد سهامداران فعال است. بر اساس آخرین گزارشهای آماری، تعداد کدهای فعال معاملاتی در بورس از مرز ۴۵۲ هزار نفر نیز فراتر رفته است، که این موضوع نشان میدهد حجم حضور سرمایهگذاران در بازار افزایش یافته و امیدها برای بهبود شرایط معاملاتی تقویت شده است.
این افزایش تعداد فعالان در کنار روند صعودی شاخصها بهویژه در نمادهای بزرگ و پرمعامله، پیام مثبتی از بازگشت اعتماد به بازار سرمایه ارسال میکند. بسیاری از کارشناسان بازار سرمایه این تحولات را نشانهای از افزایش جذابیت سرمایهگذاری در بورس و حرکت به سمت تعادل میان سود و ریسک میدانند.
در ادامه بررسی خبرنگار گسترش نیوز را درباره صندوق های مختلط بورسی و چگونگی سرمایه گذاری در آن ها بخوانید.
یکی از ابزارهای سرمایهگذاری که در این دوره مورد توجه قرار گرفتهاند، صندوقهای سرمایهگذاری مختلط بورسی هستند. این صندوقها نوعی ترکیب از سهام و اوراق با درآمد ثابت محسوب میشوند که داراییهای خود را با نسبت مشخصی میان بازار سهام و اوراق با درآمد ثابت تقسیم میکنند. بهطور معمول، بین ۴۰ تا ۶۰ درصد دارایی صندوقها به سهام بورسی و ۴۰ تا ۶۰ درصد به اوراق با درآمد ثابت اختصاص مییابد.
این نسبت به مدیران صندوق امکان میدهد تا در دورههای رشد بازار، وزن بیشتری به سهام بدهند و از بازدهی بازار بهره ببرند و در دورههای رکود یا نزول بازار، بهسرعت بخشی از دارایی را به سمت اوراق با درآمد ثابت منتقل کنند تا ریسک سرمایهگذاری کاهش یابد. به عبارت دیگر، صندوقهای مختلط بهعنوان ابزارهای سرمایهگذاری میانرده عمل میکنند که حد میانی میان ریسک صندوقهای سهامی و صندوقهای درآمد ثابت به حساب میآیند.
در بازار سرمایه ایران، صندوقهای مختلط به دو نوع قابل معامله در بورس (ETF) و صدور و ابطالی تقسیم میشوند. در حال حاضر از میان صندوقهای مختلط فعال، چند صندوق ETF قابل معامله در کارگزاریها هستند که قیمت آنها بر اساس عرضه و تقاضا مشخص میشود، و چندین صندوق صدور و ابطالی هستند که براساس NAV (ارزش خالص داراییها) معامله میشوند.
در صندوقهای ETF، سرمایهگذاران میتوانند همانند سهام، واحدهای سرمایهگذاری را بهصورت آنلاین در کارگزاری خود معامله کنند، اما در صندوقهای صدور و ابطالی برای خرید یا فروش واحدها باید به سایت صندوق مراجعه کنند و بعد از احراز هویت و دریافت کد بورسی اقدامات لازم را انجام دهند.
در میان صندوقهای مختلط موجود، برخی دارای تقسیم سود دورهای هستند و برخی دیگر سود انباشته را در ارزش واحدها لحاظ میکنند. تنها یک صندوق مختلط در بازار وجود دارد که سود را ماهانه پرداخت میکند، در حالی که برخی صندوقها سود را بهصورت سهماهه، ششماهه یا سالانه تقسیم میکنند.
ترکیب داراییهای صندوقهای مختلط بهگونهای است که حداقل ۴۰ درصد از داراییها در سهام بورس سرمایهگذاری میشود و حداقل ۴۰ درصد نیز در ابزارهای با درآمد ثابت مانند سپردههای بانکی، اوراق مشارکت یا گواهی سپرده بانکی نگهداری میشود. در برخی صندوقها، تا ۵ درصد داراییها ممکن است به گواهی سپرده کالایی اختصاص یابد.
این ترکیب باعث میشود که صندوق بتواند از بازدهی بازار سهام در دورههای رشد بهره ببرد و همزمان ریسک کاهش ارزش سرمایه در دورههای منفی را کاهش دهد. در سالهای گذشته، این نوع صندوق بهدلیل انعطاف بالا و مدیریت علمی داراییها، توجه سرمایهگذاران محتاط و حرفهای را به خود جلب کرده است.
یکی از ویژگیهای مهم صندوقهای مختلط این است که در روندهای صعودی بازار سهام، بازدهی مناسبی ارائه میدهند؛ چرا که مدیران صندوق میتوانند نسبت به افزایش وزن سهام در ترکیب داراییها اقدام کنند تا از رشد قیمتها بیشترین بهره را ببرند. در بازارهای مثبت، صندوقهای مختلط معمولاً بازدهی بیشتر از صندوقهای درآمد ثابت دارند، اما بهدلیل ترکیب داراییها، ریسک کمتری نسبت به صندوقهای سهامی خالص تحمل میکنند.
در هفتههای اخیر که تقاضا در بازار افزایش یافته و شاخصها روند صعودی داشتهاند، صندوقهای مختلط نیز بهعنوان یکی از گزینههای جذاب سرمایهگذاری مطرح شدهاند. افزایش تعداد فعالان بازار و بهبود روند معاملات بهویژه در نمادهای کوچک و متوسط، باعث شده تا تقاضا برای واحدهای صندوقهای مختلط نیز افزایش یابد.
یکی از مهمترین مزایای صندوقهای مختلط، بازدهی بیشتر با ریسک متعادل است. سرمایهگذاری در این صندوقها به سرمایهگذاران امکان میدهد تا در دورههای رکود، بخش قابل توجهی از سرمایه را در اوراق با درآمد ثابت نگه دارند و در دورههای رونق بخش بیشتری را در سهام سرمایهگذاری کنند.
این ویژگی باعث میشود که بازدهی بلندمدت صندوقهای مختلط نسبت به صندوقهای درآمد ثابت بیشتر باشد و در عین حال، ریسک آنها نسبت به صندوقهای سهامی کمتر باشد. بههمین دلیل، بسیاری از سرمایهگذاران با سطح ریسک پذیری متوسط صندوقهای مختلط را بهعنوان گزینهای جذاب در سبد سرمایهگذاری خود میگنجانند.
صندوقهای مختلط بهدلیل آنکه بسیاری از آنها ضامن نقدشوندگی دارند، سرمایهگذاران میتوانند در هر زمان که نیاز داشتند، واحدهای خود را بهراحتی نقد کنند. این ویژگی باعث میشود تا در مقایسه با برخی داراییهای دیگر مثل املاک یا سرمایهگذاری مستقیم در سهام، انعطاف بیشتری برای خروج از بازار داشته باشند.
هر چند صندوقهای مختلط مزایای بسیاری دارند، اما محدودیتهایی نیز وجود دارد. برای مثال در صندوقهای صدور و ابطالی ممکن است در زمان تقاضای زیاد نتوان واحدها را بهراحتی خرید یا فروخت، زیرا این صندوقها در تعداد واحد مشخص عرضه میشوند و در صورت پایان موجودی باید منتظر باز شدن ظرفیت باشید.
همچنین در صندوقهای غیر ETF قیمت واحدها آنی و لحظهای نیست و معاملات بر اساس قیمت پایانی روز کاری بعد انجام میشود که ممکن است برخی سرمایهگذاران نتوانند نرخ دقیق روزانه را برای خرید یا فروش مشاهده کنند.
صندوقهای مختلط بیشتر مناسب سرمایه گذارانی با سطح ریسک پذیری متوسط هستند؛ افرادی که به دنبال بازدهی بیشتر از بانک و ابزارهای با درآمد ثابت هستند، اما نمیخواهند تمام سرمایه خود را در معرض ریسک کامل بازار سهام قرار دهند. این ابزار برای سرمایهگذارانی که میخواهند ترکیبی از امنیت و رشد بازدهی را تجربه کنند، یک گزینه مطلوب است.
بازار بورس تهران در هفته اخیر نشان داد که میتواند با افزایش تقاضا و حضور سرمایهگذاران فعال، تغییر مسیر مثبت داشته باشد و شاخصها را به سمت رشد هدایت کند. صندوقهای سرمایهگذاری مختلط با بهرهگیری از مدیریت حرفهای و انعطاف در ترکیب داراییها، ابزاری جذاب برای سرمایه گذاری در چنین فضایی فراهم میکنند. این صندوقها میتوانند ریسک سرمایهگذاری را کاهش دهند و همزمان از فرصتهای رشد بازار سهام بهره ببرند. به همین دلیل برای افرادی که به دنبال مسیر متعادل میان سود و ریسک هستند، صندوقهای مختلط میتوانند جزو انتخابهای مناسب در سبد سرمایهگذاری باشند.
